SEO analizi, sitenizin arama motorlarında neden görünmediğini anlamak için yapılan bir kontroldür. Pahalı araçlara ve ajans raporlarına ihtiyaç duymadan, ücretsiz araçlarla yaklaşık yirmi dakikada temel sorunların büyük bölümünü kendiniz tespit edebilirsiniz.
Aşağıdaki sekiz adım, bir web sitesinde en sık karşılaşılan SEO sorunlarını sırayla kontrol eder. Her adımda ne arayacağınızı ve bulduğunuz şeyin ne anlama geldiğini yazdık.
Başlamadan önce: gereken üç ücretsiz araç
Google Search Console zorunlu; Google'ın sitenizi nasıl gördüğünü gösteren tek resmi kaynak ve kurulumu bir kerelik. PageSpeed Insights hız ile mobil uyumu ölçüyor. Üçüncüsü şaşırtabilir: Google'ın kendisi. Arama kutusuna yazacağınız birkaç komut, aylık 100 dolarlık araçlardan daha hızlı cevap veriyor.
Adım 1: Siteniz gerçekten dizinde mi?
Google'a site:alanadiniz.com yazın. Çıkan sonuç sayısı, Google'ın sitenizden kaç sayfayı dizine aldığını gösterir.
Hiç sonuç çıkmadıysa durun: siteniz dizinde değil ve bundan büyük bir sorun yok. Sebebi neredeyse her zaman robots.txt engeli ya da sayfalara yapışmış bir noindex etiketidir. Sayı beklediğinizden çok azsa Google sitenizin bir bölümünü hiç görmüyor demektir; site haritası ile iç link yapısına bakmak gerekir. Çok fazlaysa da rahatlamayın: filtre, etiket ve arama sonucu sayfaları dizine sızmış olabilir. 40 sayfalık bir siteden 900 sonuç çıkıyorsa Google'ın tarama bütçesi boşa gidiyor.
Adım 2: Başlık ve açıklama etiketleri
Aynı site: aramasının sonuçlarına bakın. Her satırdaki mavi başlık ve altındaki gri metin, sayfanızın başlık ve açıklama etiketidir.
Başlık 30 ile 60 karakter arasında olmalı: kısası fırsat kaçırır, uzunu arama sonucunda kesilir. Açıklama için aralık 70 ile 160 karakter. Asıl bakacağınız şey tekrar: aynı başlık ya da açıklama birden fazla sayfada duruyorsa Google bunu "bu sayfalar birbirinin aynısı" diye okur. Son olarak hedef kelime başlıkta geçiyor mu diye bakın, ama zorlamadan, insanın kuracağı bir cümle içinde.
Adım 3: Sayfa hızı
PageSpeed Insights'a ana sayfanızı ve bir iç sayfanızı ayrı ayrı girin. Yalnızca mobil skoruna bakın; masaüstü skoru genelde yanıltıcı derecede iyi çıkar.
Mobil skorun 50'nin altına düşmesinin en sık üç sebebi: optimize edilmemiş büyük görseller, gereksiz üçüncü parti kodlar (birden fazla analiz ve sohbet eklentisi) ve yavaş sunucu yanıtı. Görseller çoğu sitede tek başına sorunun yarısıdır. Ayrıntılı anlatım için web sitesi hızı neden önemli yazımıza bakabilirsiniz.
Adım 4: Mobil uyum
Sitenizi telefondan açın ve şu dört şeyi deneyin: yazıyı yakınlaştırmadan okuyabiliyor musunuz, butonlara parmakla rahat basılıyor mu, yatay kaydırma var mı, açılır pencere içeriği kapatıyor mu?
Türkiye'de arama trafiğinin büyük çoğunluğu mobilden geliyor ve Google sıralamayı sitenizin mobil hâline göre belirliyor. Masaüstünde kusursuz görünen bir site, mobilde bozuksa sıralama alamaz.
Adım 5: İçerik derinliği
Bu adım en çok atlanan ama en belirleyici olanıdır. Sıralamak istediğiniz sayfaları açın ve metnin uzunluğuna bakın.
Şu karşılaştırmayı yapın: hedef kelimenizi Google'a yazın, ilk üç sonucu açın, onların içerik uzunluğu ile sizinkini kıyaslayın. Rakip 2.000 kelimeyle konuyu baştan sona anlatıyorsa, 200 kelimelik sayfanızın o kelimede sıralanma ihtimali yoktur. Teknik SEO'nun tamamı kusursuz olsa bile bu böyledir.
Pratik eşik: bilgi amaçlı bir blog yazısı için en az 800 kelime, hizmet sayfası için en az 500 kelime. Sayı hedefi için değil, konuyu gerçekten kapsamak için.
Adım 6: İç link yapısı
Ana sayfanızdan başlayarak, önemli bir hizmet sayfanıza kaç tıklamada ulaşabildiğinizi sayın. Üçten fazlaysa o sayfa hem ziyaretçi hem Google için derinde kalmış demektir.
Ayrıca blog yazılarınızın ilgili hizmet sayfalarına link verip vermediğine bakın. Çoğu sitede blog ile hizmet sayfaları birbirinden kopuk durur; bu, yazıların getirdiği değerin satışa dönüşmemesinin en yaygın sebebidir.
Adım 7: Teknik kontroller
Dört adresi sırayla tarayıcıya yazın. alanadiniz.com/robots.txt dosyasında Disallow: / satırı varsa tüm site aramaya kapalıdır; tek satır yüzünden aylarca görünmeyen site görmüştük. alanadiniz.com/sitemap.xml açılmalı ve içinde yalnızca dizine girmesini istediğiniz sayfalar olmalı.
Üçüncü kontrol www testi: hem www.alanadiniz.com hem alanadiniz.com açılıyor ve ikisi de aynı sayfayı gösteriyorsa Google gücünüzü ikiye bölüyor demektir, biri diğerine kalıcı olarak (301) yönlenmeli. Son adım en kolayı: alanadiniz.com/olmayan-sayfa yazın, karşınıza düzgün bir "sayfa bulunamadı" ekranı gelmeli.
Adım 8: Backlink profili
Sitenize link veren kaç farklı alan adı olduğuna bakın. Önemli olan toplam link sayısı değil, kaç farklı siteden link geldiğidir.
Profilinizde otomatik dizin ve tarayıcı sitelerinden gelen çöp linkler görürseniz paniğe kapılmayın; her yayında olan sitede bunlardan oluşur ve Google bunları büyük oranda kendiliğinden yok sayar.
Yirmi dakikalık kontrol listesi
- Site dizinde mi, kaç sayfa görünüyor?
- Başlıklar 30-60, açıklamalar 70-160 karakter mi, tekrar var mı?
- Telefonda hız skoru kaç?
- Telefonda okuma ve tıklama rahat mı?
- Hedef sayfaların kelime sayısı rakiplerle yarışıyor mu?
- Önemli sayfalara kaç tıklamada ulaşılıyor?
- robots.txt, sitemap, www yönlendirmesi, 404 doğru mu?
- Kaç farklı alan adından link geliyor?
Bulguları önceliklendirme
Hepsini aynı anda düzeltmeye çalışmak en sık yapılan hatadır. Sıralama şudur:
- Önce engelleri kaldırın: dizine girmeyi engelleyen her şey (noindex, robots.txt, çift alan adı).
- Sonra içeriği derinleştirin: en çok iş getirecek 3 ile 5 sayfayı seçip gerçekten kapsamlı hale getirin.
- Üçüncü sırada hız ve mobil uyum.
- En son link çalışması. İçerik zayıfken alınan linkler boşa gider.
Ne zaman profesyonel destek gerekir
Bu kontroller sorunun ne olduğunu gösterir, çözümünü her zaman kolaylaştırmaz. Site altyapısı değişikliği, çok sayıda sayfanın yeniden yazılması ya da rekabetin yüksek olduğu kelimeler söz konusuysa profesyonel destek zaman kazandırır. Sürecin ne kadar sürdüğünü merak ediyorsanız SEO çalışması ne kadar sürer ve bütçe için SEO fiyatları yazılarımıza, kapsamlı çalışma için SEO hizmetimize göz atabilirsiniz.
Yapay zekâ cevaplarının arama sonuçlarını değiştirdiği bu dönemde kontrol listenize bir madde daha eklemek isterseniz, yapay zekâ çağında SEO yazımız iyi bir başlangıç olur.